Konflikti, është gjendja e tejkaluar e izolimit. Në këte stad, flasim për situatë të bllokuar nga kacafytje të marrëdhënieve me tjetrin, duke patur gjithëmonë parasyshë se këto marrëdhënie tani janë të zhvlerësura dhe si të tilla nuk plotësohen dhe kjo lind konfliktin: këtu flasim për konflikt ku unë është në konfrontim me një unë tjetër pa patur të bëjë me forcat fizike dhe mjeteve tjera. Konflikti zgjat pa asnjë përjashtim, gjer në arritjen e shkallës mbisundim/skllavërim. Si që përmenda, konflikti nuk ka të bëjë me forcat por, në pikë të parë me vullnetin e mëtej guximin, inatin dhe dëshirën. Dy "unet" që përplasen me shiqim të egërsuar dhe që përfundon medoemos me lëshim pé të njërës palë. Njëri "unë" është dominuesi e tjetri i skllavëruari. (Tezë e shtjelluar nga Hegeli).

Henri Laborit, ( 1914-1995), kirurg, neurobiolog, eutonolog dhe filozof, qëndrimin konfliktual e ndanë në tri qëndrim-sjellje:

ikja

pezmatimi (revolta)

nënshtrimi (bindja tjetrit)

Një shembull të bukur mbi konfliktin është kalimi nëpër një fazë dyluftuese të shiqimit në sy mes dy uneve; unit un dhe unit tjetri. Në mes të Sartre-it në një shtjellim të bukur që bënë në veprën e tij "L'Etre et le Néant", pjesa e 3të, Gallimard), dhe një kallëzimi nga jeta e vet e një profesori të pensionuar, e zgjodha ngjarjen nga jeta e vërtetë, pra përjetimin e profesorit të dikurshëm. Relacionet që pasojnë nga kjo ngjarje, prodhojnë dhe themelojnë marrëdhënien dominues/i dominuari. Në vijim, për të shtjelluar marrëdhien konflikt, po kaloj nëpër  skicën e shkurtër të përjetimit gjatë sekondave të dyluftimit vizual të profesorit X.

Shohim njëherit se konflikti drejton pashmangshëm drejt marrëdhënive të reja relacionale. Krijon vlera morale dhe sjellje shoqërore e kjo ndërton e rindërton themele të tjera ndërnjerëzore. Shëndron në "objekt" dhe në fajtor; në sundues dhe të sunduar…

Reakcionet e ngjallura nga shiqimi, nga të qenurit i pamë, i vërejtur, është nevojë e patjetërshme e Unit. Kjo ngren vetëdijen e egzistimit. Është nevojë e pazëvendsueshme e njeriut. Fakti i të qenurit gjithëmonë i parë, se shiqimi i jashtëm na përcjell pa ndërpre forcon unin dhe e shoqëron gjatë jetës. Njeriu  është tani UNË me të gjitha pasojat që formohen në të. I dashur, i urryer, i toleruar, i gërditshëm…, pra prezent gjithëmonë. Kjo njohje është kërkesë e pashlyeshme e subjektit. Dëshirë dhe nevojë për të qenë i njohur dhe i trajtuar, dëshirë që njeriu e kërkon me ngulm se kjo e bën që të jetë i pranishëm. Kjo është kërkesë e dhunshme dhe dhunë në vetvete sepse kjo është forma e parë që krijon relacione dhe pra në rastin konkret, konflikte. Shiqimi fton në dyluftim, në pasion, në dashuri dhe në të gjitha format tjera të marrëdhenieve ndërnjerëzore. Kur jemi te konflikti, themi se shiqimi ka rolin kryesor të themelimit të gjendjeve të shkallëzuara shoqërore dhe shpirtërore. Armiqësia e parë e njeriut ndaj njeriut lind nga « matja » në shiqimin luftarak. Askush nuk pranon të jetë objekt i tjetrit por mungesa e dëshirës dhe e vullnetit, mungesa e qëndrimit përballë situatave të tensionuara dhe nënshtrimi para tensioneve, shëndron subjektin në element të tjetrit subjekt.

Konflikti vendos dhe prodhon qartësisht dy unet. Kjo na çon në një analizë të situatave të shpeshta  kur ku bëhet tretja e unit me me një unë tjetër dhe afrim më i ngushtë me turmën. Faktikisht, kjo nuk është afrim me turmën dhe nuk prodhon jetë e situata jokonfliktuale. Marrëdhëniet më të ngushta nuk arrihen me anë të  identifikimit me masat. Kjo vetëmse shkrin dhe çpërfytyron unin. Në këtë un të shkrirë ngelën vetëm prirja për të bërë si « të gjithë », më drejtë, të mendojmë si tjerët, të sillemi si tjerët dhe të « ndahemi nga të tjerët vetëm me zgjedhjet « e bukur dhe jo e bukur ». Uni i këtillë ndjek rregullimet e ngritura shoqërore pa gjykuar vet për ta duke krijuar relacione kofliktesh të heshtura dhe amortizim vetanak. Duke ndjekur turmën, uni flijon UNIN e tij. Në një gjendje të këtillë shëndrohet në një « çdokush » që kërkon vetëm atë se ç’mendojnë të tjerët, të bëj si të tjerët dhe të sillet si të tjerët. Këtu qëndron modeli që ndjek uni i shkrirë në turmë. Heidegger thot se njeriu i zhytur në turmë, disponon me mundësinë të ndjek të përgjithshmen dhe të humb unin e vet. Shkrirja në masa, çon në një barazim të vlerave dhe normave të ngirtura. Ajo njëherit mbjell një ngurim të daljes jasht tyre si dhe krijon një hapësirë për biseda - llafe që nuk çojnë më larg se: « sot mot i mirë"; dje "nuk pamë diell » dhe « risi » që nuk dalin nga banaliteti i zakonshën. Këtu nuk egziston aspak anim për ndonjë ideal apo arrijtje tjetër madhore. Konstantja apo qëllimet janë po aq banale sa edhe dialogu. Kujdesi i jepet asaj  se ka do të mendojnë e çka thonë të tjerët për mua. A i largohemi konfliktit me këtë sjellje ? Gjithësesi që jo. Këtu vetëmse që nështrimi është i thjeshtësuar sepse nuk ka bashkëbisedim të vërtetë. Bashkësedimi i vërtetë egziston atëherë kur ballë për ballë gjinden një UNË me një UNË tjetër, do të thotë dy vetë që janë koshientë se kanë diçka të thonë, të propozojnë, të vendosin…

lm