Filozofi
     dhe
letėrsi

__histori kombėtare, vėshtrime, debat__

 
 

 


 

 

 

Portal - Filozofė botėrorė - grekė - Zenoni nga Elea

Zenoni nga Elea (485-435)

 

Filozofi
 
dhe
letėrsi

Zenoni lindi nė ishullin Elea rreth vitit 485 p.e.s. Dijmė se ėshtė nxėnės i  Parmenidhit dhe se e shoqėroi mėsuesin e tij.

Zenoni ėshtė njėri nga nxėnėsit  mė tė spikatur tė shkollės sė Elea-sė.  Mik dhe disipėl i Parmenidhit e mohon lėvizjen  dhe e arsyeton me tė menduarit. Nga kjo pikėpamje edhe kundėrvėnia doktrinės sė Pitagorės i cili ndėrlidh numrin me gjėrat.

Zenoni ėshtė i njohur si formulues i shum paradokseve me tė cilat pasqyron pamundėsinė dhe egzistencėn e ndonjė materje qė mund tė ndahet nė pafund si dhe  lėvizjen, nėse pra  hapėsira dhe koha pėrbėhėn nga pjesė tė pandashme. Filozof qė nxit  debate nė tė cilat njėra palė mbron njė tezė kurse tjetra mundohet tė vėrė nė pah paqėndrueshmėrinė dhe ta rėzoj atė nė absurditet. Mu pėr kėtė lloj debati, Aristoteli e konsideron Zenonin ēpikės tė dialektikės.

Tė cekim se Zenoni shkroi njė libėr ku sulmon kundėrshtarėt e mėsusit tė vet por madhėshtia  e tij nuk vjen nga 200 fjalėt qė janė gjetur gjer mė tash, ajo vjen mė tepėr nga citime tė ndryshme mbi veprėn e tij nga tė tjerėt e pjesa mė e madhe, na bėhet e njohur nga Aristoteli.

Paradoksi i shigjetės sė hedhur drejt njė caku : Poqese koha dhe hapėsira pėrbėhen nga ēaste dhe vėnde, atėherė nė ēdo ēast shigjeta duhet tė jetė nė njė vend dhe kėshtu mė tutje  dhe kėshtu, nėse koha dhe hapėsira janė tė ndashme nė pakufi, shigjeta nuk do tė arij cakun... Nėse hapėsira ėshtė e ndashme nė pambarim, atėherė shigjeta duhet tė kaloj mė parė gjysmėn e rrugės pėr te caku, mandej gjysmėn qė ngel pėr ta kaluar dhe kėshtu me rradhė e pasiqė nuk kemi largėsi zero, shigjeta asnjėherė nuk do tė arrij cakun.

Tė dy rastet faktikisht na bartin nė njė rrugė pa krye.  Na do tė thomi vetėm se ėshtė akoma e pamundur tė vėrtetohet diē rreth pranisė sė pafundėsisė  absolute. Asnjė metodė racionale, e shėndoshė, nuk mund tė provon njė gjė tė tillė pasiqė, nėse do tė egzistonte njė fund i pafundėsisė, ēdo gjė do tė pėrfshihej nė brendi tė njė sfere tė pėrkufizuar nė njė pafund.

Paradoksi i breshkės : Akili sheh para vehtes njė breshkė dhe nxiton ta mbėrij por kur ėshtė nė vendin e nisjes sė breshkės, ajo qartė, ka pėrparuar. Akili i shkathėt vrapon dhe distanca ngushtohet por nuk arin breshkėn e cila ka ecur para. Pradoks shembullor !

Tė shohim mė qartė mendimin e Zenonit :

Akili >                                                        breshka >

>>>  ab > ac > ad >>> ab > ab+1 > ab+2 >>> ae  >>>

Aristoteli
Demokriti
Empedokli
Gorgias
Herakliti
Orfeu
Parmenidhi
Pitagora
Platoni
Protagora
Sokrati
Talesi
Zenoni (Elea)
Zenoni (Kition)

histori
tradita
vėshtrime
debat

citate
intervista
letra hapura
botime reja


h
umor



Shpėrndaje:

 

 

 

     
Filozofi
         dhe letėrsi

|Citate dhe proverba| |Citate sipas autorėve|

|Altruizmi-Egoizmi| |Arsimimi| |Art-Dhunti| |Besimi| |Dashuria| |Dashuria (II)| |Dashuria (III)| |Dashuria (IV)| |Dituria| |Drejtėsia| |Edukata| |Ėndėrrat| |Fėmijėt| |Filozofia| |Fjalėbutėsia| |Frymėzimi| |Gruaja| |Humori| |Imagjinata| |Inteligjenca| |Jeta| |Lakmia| |Lotėt| |Lumturia| |Mali| |Mėdyshja| |Miqėsia| |Mosha| |Motivimi| |Muzika| |Natyra| |Ndryshimi| |Nga-fėmijėt| |Nga-Vizitorėt| |Optimizmi| |Paqa| |Paragjykimi| |Qesėndi| |Rrena| |Skamja| |Vetitė| |Vjedhja| |Xhelozia| |Tė-pandara|

 
____histori kombėtare, vėshtrime, debat, politikė, letra tė hapura____ © Tė gjitha tė drejtat e rezervuara.
Copyright © 2007 [ http:// www. filolet.com ] Tous droits réservés.
Révision : 28 nov. 2012 14:06:32 +0100 .