S.Miftari

Nëse dhuna, si që thomi shpesh është instink natyror dhe kusht për dominim dhe afirmim mbi tjetrin e pra,  kusht i egzistencës fizike, nuk mund të lejojmë që ky instinkt të mbisundoj akoma në jetën e njerëzimin pasiqë pulsionet e tilla janë, që me daljen e njeriut nga shpella, të dëmshme për të gjitha palët dhe me kalim të shekujve dhuna  bëhet gjithënjë e më shum, formë e egërsisë së panevojshme, të ushtruar dhe e servuar individëve dhe më gjerë gjer në nivele kombëtare-etatike si nevojë për mbrojtje të një ashtuquajture vlerë shoqërore-politike e fetare. Dhuna e karakterizuar si katastrofë thjeshtë e ardhur nga natyra si element i lëvizjeve në të, nuk mund të barazohet e as të krahasohet me dhunën historike të panevojshme të paramenduar dhe thurrur nga vet njeriu për përfitime egoiste dhe që shkaktojnë dhimbje të hatashme mbi tjetrin. Logjika e së drejtës shtetërore dhe hyjnizimeve kombëtare që shkaktoi shkatërrime dhe vrasje masive  e gjer çfarosje të tjetrit nuk zë vend në asnjë shkallëzim krahasues me natyrën dhe rrjedhat e saj. Kjo dhunë, është e njohur se rrjedh  nga kombinimi i forcës dhe retorikës dinake të shtetit por dhe institucionve më të vogla shoqërore, kuptuar këtu edhe familjen, për të shërbyer interesat e caktuara të dhunuesit.

Për ne, nuk është e rëndësishme tani të trajtojmë dhunën e bashkëlindur dhe atë të fituar se  dhuna nga do qoftë ta ketë pikënisjen,  pjellë ekstremizëm, luftë, shkatërrim e dhëmbje. Duke u nisur nga kjo, duhet kërkuar me ngulm  rrugët dhe proceset për edukim cilësor që nënkupton tolerancën, paqën  bashkëjetesen dhe dashurinë. Jeta shoqërore, në raste të ndryshme ka nevojë për represion është fakt, por, asnjë represion nuk guxon të kalojë në dhunë eksesive qoftë edhe për ndërprejen e izolimin e autorit – autorëve të dhunës.  Paedukata, lakmia, padurimi, obsesionet, dallimet midis njerëzve dhe shteteve janë pikënisje të dhunës pas së cilës nganjëherë është më lehtë të kapesh se ti kundërvihesh prandaj dhe është më e guximshme kundërvënia se tolerimi i saj. Ku të kërkojmë guximin dhe formën më të sukseshme për të çrrënjosur dhunën ? « Edukimi fillon njëzet vjetë para se të lind fëmia », dhe ky është burimi më begatshëm për të ju shmangur dhunës. Një edukim i brezërave i bazuar në parime të shëndosha humane « prodhon » njerëzimin me vlera dhe ndjenja cilësore që mënjanon dhunën  fizike dhe verbale. "Është gjithashtu e rëndësishme që për çdo fëmi, për çdo adoleshent të mësoj të qeverisë agresivitetin e vet në atë mënyre që të mos shëndrrohet në dhunë"*.

Çdonjëri prej nesh, do të pranoj atë që e quejmë vartësi shoqërore, vartësi nga njëri tjetri e për njëri tjetrin në relacion njeri-njeri ; njeri - botë shtazore ; njeri – botë bimore dhe njeri natyrë e vdekur e anasjelltas. Ky princip i mospërjashtimit të relacioneve të parapërmendura shterë burimin e dhunës që në rrënjët e saj. Kjo ndërpret edhe burimet tjera të thjeshta  të dhunës sepse parandalon ngritjen e idesë së të drejtës totale dhe të fajit  apo të padrejtës totale në marrëdhëniet e individit apo grupit me botën e jashtme.

Kjo edukatë sa më shumë të jetë e praktikuar do të ndihmojë në ngritjen e lirive të vërteta dhe ruajtjen e dinjitetit vetanak, familjar dhe kombtar në nivel botëror. Dialogu, demokracia dhe  të drejatat e njeriut do të kenë vendin e merituar në shoqëri. Çdo dëshirë për të vendosur « të drejtën time » duke vrarë e përdhunuar vlerat e tjetrit do të ndërpritet në zanafillë dhe skajshmëria do të ndërpritet nga vet edukimi i guximshëm që të guxojmë të mos përdorim dhunë se është shumë ma e lehtë dhuna se sa kundërshtimi i saj. A nuk themi shpesh se paqa ndërtohet me paqë ?! A nuk themi se dhuna pjellë dhunë ?!
Të mbjellim paqë, që të korrim paqë !

*Petitclerc, Jean-Marie. 2004. Enfermer ou éduquer. Les jeunes et la violence. Paris : Dunod. faqe 18.

NGA E NJËJTA AUTORE:

Altruizmi
Dhuna
Egoizmi
Konflikti
Lumturia
Mësimi
Vartësia
Vartësitë që na sundojnë
Vetmia

Ballina